Het vertrekpunt: energielabel als marktfactor
In 2016 was een energielabel op de woningmarkt nog grotendeels een formaliteit. Kopers keken ernaar, maar het speelde nauwelijks een rol in de onderhandelingen. Tien jaar later is dat fundamenteel veranderd. Onderzoek van het Kadaster, gepubliceerd in februari 2026, laat zien dat het energielabel inmiddels de op-drie-na belangrijkste waardebepaler is bij de verkoop van een bestaande koopwoning — na locatie, oppervlakte en woningtype.
Het mechanisme is niet ingewikkeld. Een woning met een slecht energielabel heeft hogere woonlasten. Bij een stijgende energieprijs worden die hogere lasten steeds voelbaarder. Een kritische koper verdisconteert die toekomstige lasten in zijn bod. Dat is geen irrationeel gedrag maar financieel bewustzijn — en het maakt een slecht energielabel steeds duurder om te negeren.
De cijfers: label A versus label D
Op basis van transactiedata van woningen die in 2025 werden verkocht, heeft het Kadaster vastgesteld dat woningen met energielabel A gemiddeld 6,2 procent meer opbrengen dan vergelijkbare woningen met energielabel D, bij gelijke locatie, bouwjaar en oppervlakte. Bij een woning van 400.000 euro is dat een verschil van 24.800 euro.
| Energielabel | Gemiddeld prijsverschil t.o.v. label D | In euro's (woning van €400k) |
|---|---|---|
| A+++ / A++ | +9,8% | + €39.200 |
| A / A+ | +6,2% | + €24.800 |
| B | +3,7% | + €14.800 |
| C | +1,4% | + €5.600 |
| D | referentie | — |
| E of lager | -2,1% | - €8.400 |
Opvallend is dat het verschil tussen label E en label D ook significant is — maar in negatieve richting. Een woning met een slecht energielabel wordt niet alleen minder goed geprijsd dan een goede woning; ze worden zelfs afgeprijsd ten opzichte van de gemiddelde vergelijkbare woning. Dat is een verschuiving die vijf jaar geleden nog niet meetbaar was.
Wat levert een investering op in waarde?
De kernvraag is niet hoe groot het labelverschil is, maar wat een investering in verduurzaming concreet oplevert in verkoopwaarde. Dat hangt af van het vertrekpunt — van welk label naar welk label — en van de woningwaarde.
Een tussenwoning van 375.000 euro met label E die door investering in spouwmuur-, dak- en vloerisolatie naar label C stijgt: investeringsbedrag circa 18.000 euro, verwachte waardestijging circa 13.000 euro. Netto rendement op de investering: negatief. Maar samen met de energiebesparing van 8 tot 12 jaar verandert het plaatje.
Het is die combinatie — waardevermeerdering plus energiebesparing — die verduurzaming financieel interessant maakt. Wie uitsluitend kijkt naar verkoopwaarde, zal in veel gevallen ontdekken dat de investering zich niet volledig terugverdient. Wie de energiebesparing over tien jaar meerekent, ziet een ander plaatje.
De regionale factor: Amsterdam is niet Limburg
Het Kadaster-onderzoek maakt een cruciaal onderscheid dat in de meeste koppen verdwijnt: het labelpremium verschilt sterk per regio. In de Randstad, waar de huizenprijzen hoog zijn en de kopersconcurrentie groot, is het labelpremium groter. In gebieden met lagere woningprijzen en minder kopersconcurrentie is het effect kleiner maar niet afwezig.
- Amsterdam: label A genereert gemiddeld 8,4% meer dan label D
- Utrecht (stad): 7,1% premie
- Eindhoven: 5,9% premie
- Groningen (stad): 4,2% premie
- Maastricht: 3,8% premie
- Landelijke gebieden: gemiddeld 2,5 tot 3,5% premie
De onderliggende logica is helder: in een markt waar kopers veel concurrentie ervaren, wegen comfortvoordelen en lagere woonlasten zwaarder mee. Wie vijftien biedingen ontvangt, hoeft geen energielabel-korting te accepteren. Wie drie biedingen ontvangt, is onderhandelingsruimte aan het bieden dat de koper benut.
De toekomst: stijgend of dalend effect?
Er is een bijna academische discussie over de vraag of het labelpremium de komende jaren groter of kleiner wordt. De optimistische visie: strengere regelgeving en hogere energieprijzen maken slechte energielabels steeds kostbaarder, wat het verschil in waarde verder vergroot. De pessimistische visie: naarmate meer woningen worden verduurzaamd, wordt een goed energielabel de nieuwe norm en verdwijnt het premiumkarakter.
De meest waarschijnlijke uitkomst ligt in het midden. Woningen met label A of beter zullen een premie blijven behouden. Woningen met label E of slechter zullen een groeiende korting ervaren, deels gedwongen door aankomende regelgeving die verhuurders van slecht gelabelde woningen al raakt en in de toekomst ook eigenaar-bewoners kan raken.
Meer over de regels rondom verduurzaming leest u in ons achtergrondstuk over regelgeving bij duurzame renovatie. En voor de concrete rekensommen per energiemaatregel, zie onze analyse over energiebesparingen per maatregel.
Meer weten
Een energiecheck of advies over verduurzaming? ParaatEnergie helpt u verder.
Een verbouwing plannen? ParaatVerbouw verbindt u met aannemers die transparant begroten.
