Interview: zo denkt een interieurontwerper over uw woonkamer

Eva Mensink (38) studeerde aan de Design Academy Eindhoven en runt sinds 2016 een ontwerpstudio in Den Bosch met drie medewerkers. Ze ontwerpt voor particulieren, kleine bedrijven en incidenteel voor ontwikkelaars van koopwoningen. Haar werkwijze is bewust persoonlijk: ze begint elk project met een uitgebreid gesprek over hoe de bewoner leeft, niet over welke stijl de bewoner wil.

U zegt dat de meeste woonkamers vanuit logistiek zijn ingericht. Wat bedoelt u daarmee?

"Dat de meeste mensen hun kamer inrichten op basis van praktische overwegingen. De bank gaat tegen de langste muur omdat hij daar past. De eettafel staat bij het raam omdat daar het meeste licht is. De televisie hangt aan de muur tegenover de bank, want zo zit je goed. Al die keuzes zijn logisch, maar ze zijn niet ontworpen. Er is geen overkoepelend idee, geen sfeer, geen richting. Het resultaat is een kamer die functioneert maar niets vertelt."

"Als ik een woonkamer binnenloop, stel ik mezelf drie vragen. Hoe voelt deze ruimte? Waartoe nodigt ze uit? En wat zegt ze over de mensen die hier wonen? Bij de meeste kamers is het antwoord: ze voelt neutraal, ze nodigt uit tot zitten en kijken, en ze vertelt me weinig over de bewoners. Dat is het probleem — niet dat het lelijk is, maar dat het nietszeggend is."

Wat is de meest gemaakte fout?

"De bank als middelpunt. In vrijwel elke Nederlandse woonkamer is de bank het dominante meubelstuk, gericht op de televisie, en de rest van de kamer is daaromheen georganiseerd. Dat creëert een eendimensionale ruimte die slechts één activiteit faciliteert: zitten en kijken. Een goede woonkamer faciliteert meerdere activiteiten — lezen, praten, werken, spelen — en biedt meerdere plekken om te zijn."

"Mijn eerste ingreep bij veel klanten is de bank van de muur af halen. Dat klinkt tegenintuïtief — u verliest ruimte, denkt u — maar het tegenovergestelde is waar. Een bank die vrij in de ruimte staat, creëert twee zones: de zitkamer ervoor en een tweede ruimte erachter. Die tweede ruimte kan een leeshoek zijn, een werkplek, een speelplek. Plotseling is uw woonkamer geen televisiekamer meer maar een echte leefruimte."

Is er een fout die specifiek Nederlands is?

"De angst voor leegte. Nederlanders hebben de neiging om elke vierkante centimeter te vullen. Elke muur krijgt iets, elke plank wordt beladen, elke hoek wordt benut. Die horror vacui — de angst voor de lege ruimte — maakt kamers vol en onrustig, zelfs als de individuele objecten mooi zijn."

"Leegte is geen gemiste kans. Leegte is een ontwerpkeuze. Een lege muur naast een drukke boekenkast geeft die kast ademruimte. Een lege hoek naast een vol dressoir creëert contrast. De kunst is niet om alles te vullen maar om te kiezen wat u laat zien en wat niet. Dat is cureren, niet decoreren."

Hoe begint u een project?

"Met praten. Niet over kleuren of stijlen, maar over het dagelijks leven. Hoe begint uw ochtend? Waar eet u? Waar zit u 's avonds? Waar komen gasten? Waar werkt u? Die antwoorden vertellen me meer dan een Pinterest-bord. Ze vertellen me hoe de ruimte moet functioneren, en van daaruit ontwerp ik de sfeer."

"Pas daarna kijk ik naar de ruimte zelf. De afmetingen, het licht, de hoogte, de aangrenzende ruimtes. Een woonkamer op het noorden vraagt om een fundamenteel ander kleurenpalet dan een kamer op het zuiden. Een kamer met lage plafonds vraagt om andere proporties dan een kamer met drie meter hoogte. Die bouwkundige realiteit bepaalt mede het ontwerp — je kunt er niet tegenin werken, je moet ermee samenwerken."

Die aandacht voor licht sluit aan bij wat we in ons artikel over het maken van een lichtplan beschrijven: verlichting is niet de finishing touch maar het fundament van elke ruimte.

Wat is de grootste misvatting over interieurontwerp?

"Dat het gaat om mooi maken. Dat is het minst belangrijke deel van mijn werk. Het gaat om passend maken. Een interieur dat objectief prachtig is maar niet past bij de bewoner, voelt als een hotelkamer — indrukwekkend maar onpersoonlijk. Een interieur dat imperfect is maar perfect aansluit bij hoe iemand leeft, voelt als thuis."

"Ik heb klanten gehad die kwamen met een map vol afbeeldingen van minimalistische interieurs — witte muren, weinig meubels, strak en sereen. Na een uur praten bleek dat ze drie kinderen hadden, twee katten en een verzameling van driehonderd boeken. Dat minimalistische interieur past niet bij hun leven. Het zou een gevangenis worden. We hebben uiteindelijk iets ontworpen dat warm, vol en kleurrijk was — het tegenovergestelde van wat ze dachten te willen, maar precies wat ze nodig hadden."

Is een interieurontwerper betaalbaar voor een normaal budget?

"Betaalbaarder dan u denkt. Een adviesgesprek van twee uur kost tussen de 200 en 400 euro en levert een richting op die u duizenden euro's aan misaankopen kan besparen. Hoe vaak koopt iemand een bank van tweeduizend euro die na een jaar alweer niet bevalt? Dat is tweeduizend euro verlies. Het adviesgesprek dat die fout voorkomt, is een fractie van dat bedrag."

"Bovendien: u hoeft niet alles in één keer te doen. Ik maak regelmatig een masterplan — een totaalvisie voor de hele woning — dat de klant vervolgens in eigen tempo uitvoert. Eerste jaar: de bank en de verlichting. Tweede jaar: de eetkamer. Derde jaar: de slaapkamer. Zo spreidt u de kosten maar werkt u wel toe naar een samenhangend geheel. Zonder plan koopt u stuk voor stuk en hoopt u dat het samen klopt. Met een plan weet u dat het klopt."

Dit principe van gelaagd werken zien we terug in de bredere woontrends van 2026: bewust kiezen, laag voor laag opbouwen, en het resultaat laten rijpen in plaats van het af te dwingen.

"Uw interieur hoeft niet af te zijn. Het moet van u zijn. Dat is het verschil tussen een showroom en een thuis."

Welk advies geeft u iemand die zonder ontwerper aan de slag gaat?

"Begin bij wat u al heeft. Niet bij wat u wilt kopen, maar bij wat er al staat. Wat vindt u mooi? Wat stoort u? Wat gebruikt u dagelijks en wat staat al een jaar onaangeraakt? Ruim eerst op. Niet in de zin van schoonmaken, maar in de zin van selecteren. Houd wat u raakt en verwijder wat u koud laat."

"Daarna: kies één richting. Niet drie stijlen tegelijk, niet een beetje van alles. Eén kleurenpalet, één sfeer, één gevoel. Dat kan warm en donker zijn, of licht en ruimtelijk, of kleurrijk en speels — het maakt niet uit wat, zolang het consistent is. Consistentie is het verschil tussen een interieur dat u zelf heeft samengesteld en een interieur dat eruitziet alsof u het zelf heeft samengesteld."